leestijd:

Elk individu, kind en volwassene, beleeft een tekst op geheel eigen wijze. Hoe heerlijk is het om weg te dromen tijdens het lezen van een eigen gekozen boek, je eigen beeld erbij te vormen, associaties te maken met jouw eigen leven of je fantasie de vrije loop te laten gaan.

“We weten pas wat we denken als we het onszelf horen zeggen.” (Aidan Chambers).

Het creëren van tijd voor ‘lekker lezen’ is belangrijk in de onderwijstijd die beschikbaar is. Kinderen leren om een verhaal te beleven, te waarderen en een mening daarover te vormen. Het maken van leeskilometers en even een moment voor jezelf tussen de instructielessen door is voor veel kinderen (en jezelf) een verademing.

Het denken en praten over teksten na vrije leestijd / lekkere leestijd is een uitstekende manier om kinderen te leren hun mening te uiten, hun beleving en interpretatie van een verhaal te delen met anderen. Een gesprek leidt tot verbreding van achtergrondkennis en verfijning van jouw waardering en beleving van de tekst. Een medeleerling kan op basis van eenzelfde tekst tot een ander inzicht komen. Dat is de magie van het geschreven woord! Het delen van deze meningen en interpretaties stimuleert tot het verruimen van je eigen denkwijze en maakt dat je elkaar kunt enthousiasmeren voor het (her)lezen van een tekst, boek of verhaal.

Leesdoelen als meningvorming, conclusies trekken, samenvatten, tekst op waarde beoordelen en informatie uit de tekst afleiden staan vaak centraal bij het begrijpend lezen van teksten. Ook de kerndoelen 4, 6, 7, 9 en 10* beschrijven dit.

Dit lukt door het samen praten en denken over teksten. Tevens stimuleert het communiceren over teksten de vaardigheid in het stellen van vragen bij een tekst, het voorspellen van het vervolg, het verbeelden van de inhoud en het gebruiken van voorkennis. De belangrijkste leesstrategieën bij het begrijpend lezen.

Deze vaardigheden helpen leerlingen op school, maar ook in het dagelijks leven om kritisch te denken, samen te werken en goed mondeling met elkaar te communiceren waarbij sociale omgangsregels (indirect) geleerd worden (elkaar laten uitpraten, luisteren naar elkaar, respect voor elkaars mening).

In de lessen van wereldoriëntatie, taal en begrijpend lezen stimuleren we de ontwikkeling van het hardop met elkaar nadenken over teksten. Een brede variatie in aanbod van tekstsoorten is wenselijk en zorgt voor een verrijking van de beleving van het geschreven woord. Het praten met elkaar over gelezen boeken / teksten / krantenartikelen in vrije leestijd is hierop een mooie aanvulling.

Aidan Chambers geeft in zijn ‘cirkel van Chambers’ (De Leesomgeving, Vertel Eens, 1995) de belangrijkste uitgangspunten weer van een stimulerende leesomgeving:

Een mooi hulpmiddel in het stimuleren van leesbevordering en uitwisseling met elkaar over teksten is het ‘Vragenspel van Chambers’.

Download

Via deze links kun je de handleiding en de kaarten voor het spel gratis downloaden.

Handleiding: Download.
Vragenkaarten A: Download.
Vragenkaarten B: Download.
Vragenkaarten C: Download.
Vragenkaarten D: Download.

Spelsuggesties:

Laat kinderen ook eens zelf vragen bedenken en speel daarmee het spel.
Maak vragenkaartjes die passen bij het thema waar de groep mee bezig is, bijvoorbeeld het thema van de Kinderboekenweek: Sport en spel.
Varieer in het aanbod van tekstsoorten: denk bijvoorbeeld ook aan songteksten, handleidingen, krantenartikelen, interviews.

Meer weten over leesbevordering; hoe zet je dit uit voor de hele school, hoe ‘vul’ je de cirkel van Chambers met zinvolle activiteiten en middelen en hoe zorg je ervoor dat het technisch lezen zo goed mogelijk op orde is of gecompenseerd kan worden, zodat elk kind ruimte en tijd heeft om een tekst te beleven en te kunnen delen:
Lees de boeken van Aidan Chambers: Leespraat, Vertel Eens, De Leesomgeving

* Kerndoelen:

Kerndoel 4: De leerlingen leren informatie te achterhalen in informatieve en instructieve teksten, waaronder schema’s, tabellen en digitale bronnen.

Kerndoel 6: De leerlingen leren informatie en meningen te ordenen bij het lezen van school- en studieteksten en andere instructieve teksten, bij systematisch geordende bronnen, waaronder digitale.

Kerndoel 7: De leerlingen leren informatie en meningen te vergelijken en te beoordelen in verschillende teksten.

Kerndoel 9: De leerlingen krijgen plezier in het lezen en schrijven van voor hen bestemde verhalen, gedichten en informatieve teksten.

Kerndoel 10: De leerlingen leren bij de doelen onder ‘mondeling taalonderwijs’ en ‘schriftelijk taalonderwijs’ strategieën te herkennen, te verwoorden, te gebruiken en te beoordelen.

Gerelateerde artikelen

po/vo
10/06 in actueel

Vakantieleesvoer top 10

po/vo
11/05 in actueel

Boekie in de bovenbouw en VO

Stel je vraag aan

sluiten

sluiten

Geef aan waarin je geïnteresseerd bent

    Ik geef toestemming om nieuwsbrieven te ontvangen van Onderwijs Maak Je Samen.